#Scéla Mucce Meic Dathó #### Corpus of Electronic Texts Edition ### Background details and bibliographic information Scéla Mucce Meic Dathó ====================== Author: Unknown --------------- ### File Description Rudolf ThurneysenElectronic edition compiled by Mavis Cournane , Beatrix Färber , Julianne Nyhan Funded by University College, Cork and Professor Marianne McDonald via the CELT Project 2. Second draft, revised and corrected.Extent of text: 4720 words#### Publication CELT: Corpus of Electronic Texts: a project of University College, Cork College Road, Cork, Ireland (2001) (2010) Distributed by CELT online at University College, Cork, Ireland. Text ID Number: G301016Availability [RESTRICTED] Available with prior consent of the CELT programme for purposes of academic research and teaching only. [RESTRICTED] Hardcopy copyright lies with the School of Celtic Studies (Dublin Institute for Advanced Studies). #### Sources **Manuscript sources**2. Dublin, Trinity College Library, 1339 olim H. 2. 18 al. Book of Leinster; 12th century. 3. Dublin, Trinity College Library, 1337 olim H. 3. 18, pp. 743–748. 4. London, British Library, Harley MS. 5280, fol. 40r–42r (old pagination; fol 50, 52, 53r, rec pag.) 5. Oxford, Bodelian Library, Rawlinson B. 512, fol. 105v 2–108r2. 6. Edinburgh, National Library of Scotland, MS. 36. fol. 86–91v. 7. Dublin, Trinity College Library, H 6. 8, pp. 37–50. **Editions**2. Ernst Windisch, Die Geschichte vom Schweine des Mac Dáthó. In: Irische Texte mit Wörterbuch. Leipzig 1880, 93–112 [Irish text with glossary; LL with variants from Harleian 5280 and H 3. 18]. 3. Kuno Meyer, The Story of Mac Dathó's Pig and Hound, in: Hibernica Minora. Oxford 1894, 51–64 [Rawlinson 512]. 4. Annie M. Scarre, Scél muicce Maic Dá Thó, in: Anecdota from Irish Manuscripts. Vol. V., Halle 1913, 8–17 [H 3. 18]. 5. W. J. Watson, The Edinburgh version of Scel Mucci mic Da Tho, in: Zeitschrift für Celtische Philologie 17 (1927) 213–322. **Translations**2. Louis Duvau, Histoire du cochon de Mac Datho. Translation into French [Reprinted from Revue Archéologique VIII. 338–45, 1886.] In Arbois de Jubainville (H.D'.) L'épopée celtique en Irlande 1892 [French]. 3. Kuno Meyer, Hibernica Minora (Anecdota Oxoniensia), Oxford, 1894. Text from Rawlinson B. 512 fol. 105b, with translation [English]. 4. Rudolf Thurneysen, Wie das Schwein des Sohnes der Stummen zerlegt wurde, Sagen aus dem alten Irland, Berlin 1901 [German]. 5. A. H. Leahy, Mac Datho's Boar, Heroic Romances of Ireland, Vol. I, 1905 [English prose and verse]. 6. Georges Dottin, L'histoire du cochon de Mac Datho, L'épopée irlandaise, Paris 1926, 67–76 [French]. 7. Nora Chadwick, The story of Mac Dathó's pig, An early Irish reader, Cambridge 1927, 16–24 [English]. 8. T. Bolelli, Storie del porco di Mac Dathó, Pisa 1946 [Italian]. 9. J. E. Caerwyn Williams, Chwedl mochyn Mac Dathó, Welsh Anvil 4 (1952) 118–126 [Welsh]. 10. Robert T. Meyer, A re-reading of Rawlinson B 512, f. 105b2–108a2, Trivium 1 (1966) 183f [English]. 11. Jeffrey Gantz, The Tale of Macc Da Thó's Pig, Early Irish Myths and Sagas, Harmondsworth 1981, 179–187 [English]. 12. Maartje Draak and F. de Jong, Het zwijn van Mac Dathó, Van helden, elfen en dichters. De oudste verhalen uit Ierland, Amsterdam 1979, 92–103 [Dutch]. **Secondary literature**2. Whitley Stokes, The Prose Tales in the Rennes Dindsenchas (31-83) (p. 63 Mag Léna) text from the Rennes MS. ff. 90–125, Revue Celtique XVI(1895). 3. Whitley Stokes, The Prose Tales in the Rennes Dindsenchas 272–336 (p. 311 poem in praise of Mac Dathó's pig) Revue Celtique XV 311 sq (1895). 4. Eugene O'Curry, Battle of Magh Léna, pp. 15 sq. (contains version found in the Book of Lecan fol. 517r,) (note) and reprinted in Ir. Texte I 112. 5. Edward Gwynn, Metrical Dindshenchas IV 192, 194 (edition of poem in praise of Mac Dathó's pig) (Dublin 1924). 6. William Sayers, Conall's Welcome to Cét in the Old Irish Scéla Mucce Meic Dathó, Florilegium 4 (1982) 100–108. 7. Kim McCone, Scéla Muicce Meic Dá Thó, Léachtaí Cholm Cille 14 (1983) 5–38. 8. Caoimhín Breatnach, The Early Modern Version of Scéla Mucce Meic Da Thó—Tempus, Locus, Persona et Causa Scribendi, Ériu 41 (1990) 37–60. 9. William Sayers, Serial Defamation in Two Medieval Tales: The Icelandic Ólkofra Tháttr and the Irish Scéla Mucce Meic Dathó, Oral Tradition 6/1 (1991) 35–57. 10. James W. Gleasure, The Rawlinson B 512 Version of Scéla Mucce Meic Dathó Revisited, Scottish Gaelic Studies 17 (1996) 143–145. 11. Erich Poppe, Scéla Muicce Meic Da Thó Revisited, Studia Celtica Japonica 9 (1997) 1–9. **The edition used in the digital edition**2. Scéla Mucce Meic Dathó. Rudolf Thurneysen (ed), First edition [I Volume. x + 67 pp. pp i–ix Editor's Preface, pp x Editor's corrigenda, pp 1–24 Text, pp 25–32 Notes, pp 33–63 Glossary, pp 64–67 Proper Names.] Dublin Institute for Advanced StudiesDublin (1935) (Reprinted 1951) . Mediaeval and Modern Irish Series. , No. 6 ### Encoding #### Project Description CELT: Corpus of Electronic Texts #### Sampling Declaration The present text represents pages 1–24 of the volume. #### Editorial Declaration ##### Correction Text has been checked and proofread once. All corrections and supplied text are tagged. ##### Normalization Due to some HTML browsers not interpreting f, s,F, S etc. as characters carrying a punctum delens, the punctum delens above a character is rendered by the corresponding character+h. ##### Quotation Quotation marks are rendered q. ##### Hyphenation When a hyphenated word (hard or soft) crosses a page break, the break is marked after the completion of the hyphenated word. ##### Interpretation Personal names and place names have been tagged. Poems and passages of rhetoric speech have been treated as embedded texts. ### Profile Description Created: By one or more unknown Irish monastic author(s). Date range: c.600–900.#### Use of language ##### Language: [GA] The text is in Old Irish. ##### Language: [LA] The phrase '(et) dixit' occurs three times. ### Revision History * (2010-07-28) Beatrix Färber (ed.) * File updated, conversion script run; new SGML and HTML versions created. * (2008-10-04) Beatrix Färber (ed.) * Header modified; keywords added; file validated. * (2005-08-25) Julianne Nyhan (ed.) * Normalised language codes and edited langUsage for XML conversion * (2005-08-04T15:50:21+0100) Peter Flynn (ed.) * Converted to XML * (2001-08-09) Beatrix Färber (ed.) * Additions to bibliography. * (2001-03-13) Beatrix Färber (ed.) * HTML file created. * (2000-10-23) Julianne Nyhan (ed.) * Second proofing, place names, personal names and quotes markup; parsing of file. * (2000-10-23) Beatrix Färber (ed.) * Header created. * (1996-09-30) Mavis Cournane (ed.) * First proofing; structural markup added. * (1996) Staff at the TITUS project (ed.) * Text keyed in. --- #### Corpus of Electronic Texts Edition: G301016 ### Scéla Mucce Meic Dathó: Author: Unknown --- p.1 1] Scéla Mucce **Meic Dathó** -------------------------- Boí rí amrae for **Laignib**, Mac **Dathó** a ainm. Boí cú 2] occo. Im-díched in cú **Laigniu** huili. **Ailbe** ainm in chon, 3] ocus ba lán **Hériu** dia airdircus in chon. Do- eth ó **Ailill** 4] ocus ó **Meidb** do chungid in chon. Immalle da*no* táncatar 5] ocus techta **Ulad** ocus **Conchobair** do chungid in chon 6] chétna. Ro-ferad fáilte friu huili, ocus ructha cuci-sium isin 7] mbruidin. Is {s}í sin in chóiced bruden ro- boí i **nHérinn** 8] isind aimsir sin, ocus bruden **Da-Derg** i crích **Cúalann** ocus 9] bruden **Forgaill Manaich** ocus bruden **Me[i]c Da-Réo** i 10] m**Bréfni** ocus bruden **Da-Choca** i níarthur **Midi**. Secht 11] ndoruis isin bruidin ocus sechtsligeda trethe ocus secht --- p.2 12] tellaige indi ocus secht cori. Dam ocus tinne in cach coiri. 13] In fer no-t{h}éged iarsint sligi do-bered in n- aél isin coiri, 14] ocus a-taibred din chétgabáil, iss ed no-ithed. Mani-tucad 15] im*murgu* ní din chéttadall ni-bered a n-aill. 16] Ructha trá na techta ina imdai cuci- sium do airiuc 17] thuile dóib ríasíu do-berthae a mbiad dóib. Ro-ráidset a 18] n-athesca. ‘Do chungid in chon do-dechammar-ni’ ol 19] techta **Connacht** ‘.i. ó **Ailill** ocus ó **Meidb** ; ocus do-bértar 20] tri fichit cét lilgach hi cétóir ocus carpat ocus da ech bas 21] dech la **Connachta**, ocus a chommaín cinn bliadna cen- mothá 22] sin.’ ‘Dia chungid da*no* do-dechammar-ni ó **Chonchob*ur***’ --- p.3 23] ol techta **Ulad**; ‘ocus ni messa **Conchobar** do charait ocus 24] da*no* do thabairt sét ocus indile, ocus a chomméit cétna a 25] túaith, ocus biaid degcaratrad de.’ 26] Ro-lá *di*diu i socht inní Mac **Dathó**; co-rrabe tri thráth 27] cen dig cen biad, acht 'co immorchor ón taíb co araile. Is 28] and dixit a ben: ‘Is fota in troscud i-taí. Atá biad lat 29] cenco-n-essara. Cid no-taí?’ Nicos-n-árlastar. Is and 30] dixit in ben: > 1. 31] ‘Tucad turbaid chotulta’ > > 32] ‘do Mac **Dathó** co-a thech,’ > > 33] ‘boíthi ní no-chomairled’ > > 34] ‘cenco-labradar fri nech.’ > 2. 35] ‘As-{s}oí, do-soí úaim do fraig’ > > 36] ‘in ferg féne co londgail;’ > > 37] ‘a ben trebar, dos-beir mod’ > > 38] ‘bith dia céiliu cen chotlud.’ > 3. 39] ‘[In fer:]As-bert **Cremthann** **Nia Náir**:’ > > 40] ‘ni-tardda do rúin do mnáib’ > > 41] ‘rún mná ní maith con-celar, ’ > > 42] ‘maín ar mug ni-aithenar’ > > > --- > > p.4 > > 6. 43] ‘[In ben:] Cid fri mnaí at-bertha-so’ > > 44] ‘manid-epled ní airi,’ > > 45] ‘ní na{d}-tét do menma-so,’ > > 46] ‘téti menma neich aili’ > 7. 47] ‘[In fer:] Cú **Mes-Roída** meic **Dathó**’ > > 48] ‘ba olc lathe etha dó’ > > 49] ‘do-foeth mór fer find fria rath’ > > 50] ‘bid lïa turim a chath’ > 8. 51] ‘Manip do **Chonchobor** berthair’ > > 52] ‘is derb bid mogda in gním’ > > 53] ‘nicon-faicébat a slúaig’ > > 54] ‘bas mó do búaib na do thír’ > 9. 55] ‘Mad do **Ailill** {beith} éra’ > > 56] ‘silis **Fálmag** darsin túaith’ > > 57] ‘dodon-béra mac **Mágach**’ > > 58] ‘atan-ebla i luim lúaith’ > 10. 59] ‘[In ben:] Táthut airle lim-sa fris’ > > 60] ‘ní olc fri íarmairt n-indi’ > > 61] ‘tabair dóib-sium dib línaib’ > > 62] ‘cumma cía-thóetsat imbi’ > 11. 63] ‘[In fer:] In chomairle at-biri-siu’ > > 64] ‘is {s}í ním-déni cutal’ > > 65] ‘**Ailbe**, do-ro{f}oíd Día’ > > 66] ‘nicon-fes cía ó-tucad’ > --- p.5 67] Íar sin at-racht súas ocus no- mbertaigedar. ‘Bad 68] maith dún’ olse ‘ocus dona hóegedaib dod{o}n- áncatar.’ 69] Anait sidi leis trí laa ocus téora aidchi. Ocus téit leo for 70] leth (.i. la techta **Connacht** prius). ‘Ro-bá-sa trá’ olse ‘i 71] n-imsním mór ocus cuntabairt móir co-nderglé .i. do-ratus- 72] {s}a in coin do **Ailill** ocus do **Meidb**. Ocus tecat ar chenn 73] in chon co sochruid ocus co húallach, ocus ros- bía lind ocus 74] biad ocus ascada, ocus bértait in coin, ocus is fochen dóib.’ 75] Buidig sidi da*no*. Luid íar sin co techta **Ulad**. ‘Do- ratus- 76] {s}a trá’ olse ‘asmo chuntabairt in coin do **Chon- chob*ur***. 77] Ocus bad uallach tíastar ara chenn .i. formna mathe **Ulad**. 78] Bértait ascada uili ocus ros-bia fáilte.’ --- p.6 79] I n-óenló im*murgu* ro-dálsat-som etir aníar ocus 80] anair. Niro-follaiged léo-som da*no*. Táncatar dá cóiced 81] **Hérenn** i n-óenló co-mbátar i ndoruss bruidne Meic **Dathó**. 82] Do-luid-seom fessin ara cenn ocus feraid fáilti friu.‘Ni{b}- 83] farc{h}elsam, a ócu’, olse; ‘ar apaide is mochen dúib. 84] Taít issin less!’ Lotar íarum uili isin mbruidin, leth in tige 85] da*no* la **Connachta** ocus in leth aile la **Ulto**. Nibo bec in 86] tech da*no*, secht ndoruiss ind ocus coíca imdad itir cech dá 87] dorus. Niptar aigthi carat im fleid im*murgu* bátar isin taig. 88] Sochaide díb ro-fúachtnaig fri araili{u}. Trí chét bliadan 89] ría ngein Chríst ro-boí in cocad etorro. Marbthair dóib da*no* 90] in mucc Meic **Dathó**. Trí fichit gamnach oca bíathad side 91] co cenn secht mbliadan. Tri neim im*murgu* no-bíata 92] co-ralta ár fer n-**Ér*enn*** impe. --- p.7 93] Tucad dóib íarum in mucc & cethorcha dam dia tarsnu 94] cenmothá a mbiad archenae. Mac **Dathó**; fessin ocond 95] fert{h}igsecht. ‘Mochen dúib’ olse. ‘Ni dabar samail 96] riss sin; ataat aige ocus mucca la **Laigniu**, a testa de-sin 97] mairfithir dúib i mbárach.’ ‘Is maith in mucc’ ol 98] Conchobar. ‘Is maith im*murgu*’ ol **Ailill**. ‘Cindas rainn- 99] fither in mucc, a **Chonchob*uir***?’ ol **Ailill**. ‘Cía indas’ ol 100] **Bricne** mac **Carbaid** anúas ane asind imdai, ‘bale i-taat 101] láith gaile fer n-&**Emacr;r*enn*** sund, acht a-rrann ar chomramaib? 102] Ocus do-rat cách díb builli dar sróin a chéili riam.’ 103] ‘Déntar!’ ol **Ailill**. ‘Is maith’ ol **Conchob*ar***; ‘atát gillai 104] dún is'taig im-rul{l}atar in cocrích.’ 105] ‘Ricfaither a les do gille innocht, a **Chonchob*uir***,’ ol 106] **Senláech** **Arad** a **Crúachnaib Con-Alad** aníar; ‘ba menic --- p.8 107] rota **Lúachra Dedad** lim-sa foa tóin, menic ag méith díb 108] d'{f}ácbáil acum-sa’. ‘Ba méthiu a n-ag fo-rácbais-{s}iu 109] ocainni’ ol **Muinremur** mac **Gerrginn**, ‘.i. do bráthair 110] fadéin .i. **Cruaichniu** mac **Rúadluim** a **Crúachnaib Con- 111] Alad.**’ ‘Nibo ferr side’ ol **Lugaid** mac **Con Ruí**;,‘oldás 112] Inloth Mór mac **Fergusa** meic **Léti** fo-rácbad la **Echbél** mac 113] **nDedad** hi **Temair Lóchra**’. ‘Cindas fír lib’ ol **Celtchair** 114] mac **Uithec{h}air** ‘**Conganchness** mac **Dedad** do marbad 115] dam-sa ocus a chenn do béim de?’ 116] Imma-tarlae dóib fodéoid co-tarat int oínfer for firu 117] **Hér*enn*** .i. **Cet** mac **Mágach** do **Chonnachtaib**. Do-fúargaib --- p.9 118] side im*murgu* a gaisced úas gaiscedaib int slúaig ocus ro-gab 119] scín inna láim ocus dessid ocon muicc. ‘Fogabar do feraib 120] **Hér*enn*** trá’ olse ‘oínfer tairisme comrama frim-sa, no lécud 121] na-mmucce do rainn dam!’ 122] Ni-fríth láech a t{h}airisme. Ros-lá i socht na h-**Ulto**. 123] ‘At-chí sút, a **Lóegairi**,’ ol **Conchob*ar***. ‘Niba fír’ ol **Lóegaire** 124] ‘Cet do rainn na mucce arar m-bélaib-ni’. ‘An biuc, a 125] **Lóegairi**, corot-aicciller! Is bés dúib- si far n-**Ultaib**’ ol 126] **Cet**, ‘cech mac gaibes gaisced acaib, is cucainni cenn a báiri. 127] Do-cúadais-siu da*no* isin cocrích. Imma-tarraid dún indi. 128] Fo-rácbais in roth ocus in carpat ocus na heocho, ocus 129] at-rulais féin ocus gaí triut. Nis-toirchi in muicc fon indas- 130] sin.’ Dessid side da*no*. --- p.10 131] ‘Niba fír’ ol láech find mór do-dechaid assind imdai, 132] ‘Cet do rainn na mucce arar mbélaib-ni’. ‘Coich and-so?’ 133] ol Cet. ‘Is ferr di láech indaí-siu’, ol cách, ‘**Óengus** mac 134] **Láme** **Gábaid** sin di **Ultaib.**’ ‘Cid dia-tá **Lám** **Gábuid** fora 135] athair-sium?’ ol **Cet**. ‘Cid ám?’ ‘Ro-fetar-sa’ ol **Cet**. 136] ‘Do-cúadus-sa sair fecht and. Égthir immum. Do-roich 137] cách. Do-roich da*no* **Lám**. Tárlaic urchor do gaí mór 138] form-sa. Dos-léicim-se dó in ngaí cétna co-mb*er*t a láim de, 139] co-mboí for lár. Cid do-bérad a mac do chomram frim- 140] sa?’ Téit **Óengus** ina suide. 141] ‘In comram do thairisem beus’ ol **Cet**, ‘no in mucc do 142] rainn’. ‘Niba fír a-rrann duit-siu cétomus’ ol láech find 143] mór de **Ultaib**. ‘Cía and-so?’ ol **Cet**. ‘**Éogan** mac 144] **Durthacht** sin’ ol cách ‘.i. rí **Fernmaige**’. ‘At-chondarc-sa --- p.11 145] riam’ ol **Cet**. ‘Cairm indom-acca?’ ol **Éogan**. ‘I ndorus 146] do thige oc tabairt tánae bó húait. Ro-éged immum-sa isin 147] tír. Tánacais-{s}iu fon égim. Ro-lécis gaí form-sa co-rra- 148] bae asmo scíath. Do-llécim-se duit-siu in ngaí cétna co-lluid 149] tret chenn ocus co-mbert do súil asdo chiunn. Atot-chiat 150] fir **Hér*enn*** co n-oínsúil. Messe thall in súil n-aili asdo 151] chinn.’ Dessid side da*no*. 152] ‘Frithálid, a **Ulto**, in comram beus’ ol **Cet**. ‘Nis-rainnfe 153] indossa’ ol **Muinremor** mac **Gerginn**. ‘Inn é so **Muin- remor?**’ 154] ol **Cet**. ‘Is mé ro-glan mo goo fodéoid, a **Muin- remu{i}r**’, 155] ol **Cet**. ‘Ni-fuilet trí thráth and ó thucus-{s}a trí laíchcenn 156] úait im chenn do chétm*e*ic ast ferunn.’ Dessid side da*no*. --- p.12 157] ‘In comram beus!’ ol **Cet**. ‘Rot-bia són’ ol **Mend** mac 158] **Sálchada**. ‘Cía so?’ ol **Cet**. ‘**Mend**’ ol cách. ‘Cid ane’ 159] ol **Cet**, ‘meic na mbachlach cusna lesanmannaib do chomram 160] cucum? Ar ba mese ba sacart oc baistiud ind anma-sin 161] fora athair, messe t{h}all a sáil de co claidiub conna-ruc 162] acht oínchois úaim. Cid do-bérad mac ind oínchoisseda 163] cucumsa?’ Dessid side da*no*. 164] ‘In comram beus!’ ol **Cet**. ‘Rot-bia són’ ol láech 165] líath mór forgránda di **Ultaib**. ‘Cía so?’ ol **Cet**. ‘**Celtchair** 166] mac **Uithechair** sin’ ol cách. ‘An bic, a **Cheltchair**,’ ol **Cet**, 167] ‘manip dom thúarcain fo chétóir. Rotánac-sa, a **Chelt- 168] chair**, co dorus do thige. Rohéged immum. Tánic cách. 169] Tánacais-{s}iu daon. Dot-luid i m-bernai armo chenn- 170] sa. Do-reilgis gaí form-sa. Ro-lécus-{s}a gaí n-aill 171] cucut-su co-ndechaid tret slíasait ocus tre húachtar do --- p.13 172] macraille. Ataí co ngalur fúail ónd úair-sin, nicon-rucad 173] mac na ingen duit. Cid dot-bérad cucum-sa?’ Dessid side 174] da*no*. 175] ‘In comram beus!’ ol **Cet**. ‘Rot-bia són’ ol **Cúscraid** 176] **Mend Macha** mac **Conchobair**. ‘Cuich so?’ ol **Cet**. ‘**Cúsc- 177] raid**’ ol cách; ‘is adbar ríg ar deilb.’ ‘Ní buide frit’ ol 178] in gilla. ‘Maith’ ol **Cet**. ‘Cucainni ceta-tudchad-so do 179] chétgaisciud, a gillai. Imma-tarraid dún issin chocrích. 180] Fo-rácbais trian do muintire, ocus is {s}amlaid do- cúadaiss 181] ocus gaí tríat brágit conna-étai focul fort chenn i córai; ar 182] ro-loitt in gaí féthi do brágat. Conid **Cúscraid** **Mend** --- p.14 183] atot-chomnaic ónd úair-sin.’ Do-rat tár fon n-indas-sin 184] forsin cóiced n-uile. 185] In tan di*diu* ro{n}d-mbertaigestar ocon muicc ocus 186] scían inna láim co-n-accatar **Conall****Cernach** is'tech. Is and 187] tarblaing for lár in tige. Ferait **"Ulaid** fáilti móir fri **Conall**. 188] Is and ro-lá **Conchobar** in cennidi dia chinn ocus nos- 189] mbertaigedar. ‘Is maith lenn ar cuit do thairiuc’ ol **Conall**. 190] ‘Cia rannas dúib?’ ‘Ro-ddét dond fiur nod-ranna’ ol 191] **Conchobar** ‘.i. **Cet** mac **Mágach**.’ ‘In fír, a **Cheit**’, ol 192] **Conall**, ‘tusso do rainn na-mmuicce?’ Is and as-bert **Cet**: > > > 193] > ‘Fochen **Conall**, cride licce, londbruth loga, luchair > > 194] > > ega, guss flann ferge fo chích curad créchtaig cathbúadaig. > > 195] > > At comsa mac **Findchoíme** frim’. > > > --- p.15 196] Et dixit **Conall**: > > > 197] > ‘Fochen **Cet**, **Cet mac Mágach,**, magen curad, cride > > 198] > > n-ega, ethre n-ela, err trén tressa, trethan ágach, caín > > 199] > > tarb tnúthach, **Cet mac Mágach**’. > > > 200] ‘Bid menn innar n-imchomruc-ni ón’, ol **Conall**, ‘ocus 201] bid menn inar n-imscarad; bid airscéla la fer mbrot, bid 202] fíadnaise la fer manath; ar ar-cichset airg loman londgliaid 203] na da err eblait écht ar écht, regaid fer dar fer is'taig-seo 204] innocht.’ 205] ‘Eirg ón muicc di*diu*!’ ol **Conall**. ‘Cid da*no* dot-bérad-su 206] cucce?’ ol **Cet**. ‘Is fír’ ol **Conall** ‘**{Cet}** do chungid 207] chomrame cuccum-sa. Do-bér oínchomram duit, a **Cheit**’, 208] ol **Conall**. ‘Tongu na-tongat mo thuath, ó ro-gabus gaí im --- p.16 209] láim nad-raba cen guin duini do **C{h}onnachtaib** cach 210] óenlaithi ocus orcain fri daigid cech n-óenaidchi, ocus 211] niro-c{h}otlus riam cen c{h}enn **Connachtaig** fom glúin.’ 212] ‘Is fír’ ol **Cet**, ‘at ferr do láech indó- sa. Mad **Ánlúan** 213] no-beth is'taig, do-bérad comram ar araile duit. Is anim 214] dún nad-fil is'taig.’ ‘Atá im*murgu*’ ol **Con- all**, oc tabairt 215] chinn **Ánlúain** assa chriss; ocus do-léici do **Chet** dara bruinni 216] co-rróemid a loim fola fora béolu. Ro-gab side im*murgu* ón 217] muic, ocus dessid **Conall** acci. 218] ‘Tecat don chomram a fecht-sa!’ ol **Conall**. Ni-fríth 219] ón la **Connachta** láech a thairisme. Do-ratad im*murgu* 220] damdabach dona boccótib immi im{m}a c{h}úairt, ar --- p.17 221] ro-boí drochcostud is'taig do chloíndíbircthib la drochdaíni. 222] Luid íarum **Conall** do rainn na-mmucce. Ocus gebid da*no* 223] cenn in tarra ina béolo, co-tairnic dó rann na- mmucce. 224] Ro-súig in tairr .i. ere ind nónbair cona- farcaib bannai de. 225] Ni-tarat im*murgu* do **Chonnachtaib** acht dá c{h}ois 226] na-mmucce foa brágit. Ba becc da*no* la **Connachta** a cuit. 227] At-ragat sidi, at-ragat da*no* **Ulaid**, co-rroacht cách araile. 228] Ro-boí trá buille dar áo i suidiu, combo comard ra sliss 229] in tige in carnáil ro-boí for a lár, co- mbátar na srotha din 230] chrú forna doirsiu. Maidith da*no* in sluag forna doir- si{u} --- p.18 231] co-rralsat soïmól for lár ind liss .i. cách oc trúastad a chéli. 232] Is and gabais **Fergus** dóib daur mór ro- boí for lár ind liss 233] assa frénaib. Maidit immach da*no* assind liss. Do-berar 234] in cath i ndorus ind liss. 235] Is and luid Mac **Dathó** immach ocus in cú inna láim, 236] co-rrailced etorro dús cía díb do-ngegad .i. rús con. Do- 237] rraíga in cú **Ulto** ocus ro-léci for ár **Connacht**, ar ro-mebaid 238] for **Connachta**. As-berat-som is i m-Maigib Ailbi ro-gab in 239] cú fertais in charpait fo **Ailill** ocus **Meidb**. Is and do-n-áraill 240] Fer Loga .i. ara **Ailella** ocus **Medba** co-rrala a cholainn for 241] leth ocus corro-an a chenn i fertais in charpait. As-berat 242] da*no* is de atá Mag n-Ailbi .i. **Ailbe** ainm in chon. --- p.19 243] Do-lluid a-mmaidm andess for **Beluch Sen- Roírenn**, 244] for **Á;th Midbine** i **Maistin**, sech **Cill nDara**, sech **Ráith 245] Imgain**, hi **Fid nGaible** do **Áth M*a*c Lugnai**, sech **Druim-Dá-Maige**, 246] for **Drochet Coirpri**. Oc **Áth Chinn Con** i m**Biliu**, 247] is and ro-lá cenn in chon asin charput. Oc techt íar 248] fraíchrud **Midi** síar, is and do-n-árlaic Fer Loga isin fraích 249] .i. ara **Ailella**, ocus ro-ling isin carpat íar cúl Conchob*air* 250] co-rragab a chenn dara aiss. ‘Emde, a **Chonchobair**!’ olse. 251] ‘T'ógríar!’ ol **Conchob*ar***. ‘Niba mór’, ol **Fer Loga**, ‘.i. mo 252] brith latt co **Emain Macha** ocus mná óentama **Ulad** ocus a 253] n-ingena macdacht do gabáil chepóce cecha nóna immum 254] co-n-érbrat: **Fer Loga** mo lennán-sa.’ Ba écen ón, ar 255] ní-laimtis cena la **Conchob*ar***. Ocus ro-léced **Fer Loga** dar --- p.20 256] **Áth Lúain** síar dia blíadna ocus dí gabair **Conchob*air*** leis 257] co n-allaib óir friu. 258] Scéla muice M*ei*cc **Dathó** in sin. Two poems on the dog Ailbe and on **Mac Dathó**'s pig ------------------------------------------------------ 259] Is de ro-cét: > 1. 260] A gillu **Connacht** nád-líu for trommacht ac apairt gó: > > 261] gilla lasmbo becc far cuit fo-rodail muicc Meic **Dathó**: > 2. 262] Na trí coícait coíca fer, dó do-llotar almaib tor;: > > 263] comrac úalle im **Ailbe** sin, bec in cin tre c{h}aingne con: > 3. 264] **Conchobar** búadach rothelt, **Ailill** slúagach ocus **Cet**: > > 265] Bodb iar n-áraib fora slicht, **Cú-Chulainn**, ní-dámair cert: > 4. 266] **Congal** **Aidni** and anair, **Fíamain** **Dúin Binne** din muir;: > > 267] ro-chécs tairmthechta íar sin **Éogan** mac **Dairthechta** duib: > > > --- > > p.21 > > 7. 268] Trí meic **Nera** ar lín lerg,trí meic **Uislenn** cobra ngarg, > > 269] > > **Senláech** Arad anba borb a **Crúachnaib Con-Alad** n-ard. > 8. 270] **Dubthach** **Emna**, ard a bríg, **Baíthén** > **Berba** bréthir bláith,: > > 271] Illann airdirc ilair glond, > > **Muinremur** lond **Locha Sáil** > 9. 272] **Conall** **Cernach**, crúaid a gal, **Marcán** **Sinna sétrod son**, > > 273] **Celtchair** **Ulad**, fer dar fer, > > **Lugaid Muman mac trí con**: > 10. 274] Fethis **Fergus** **Ailbe** n-oll, crothis doïb dairbre > > ndall, > > 275] gabais faínbrat tar scíath scenb, bróenderc toídlech tar fern flann > 11. 276] **Cethern** mac **Fintain** ro-bíth, úathad a lín forsind áth; > > 277] Fir Ól n-Écmacht, érmaig slúag, nis-relic úad ré sé tráth > 12. 278] **Feidlimid** co n-ilur thor, **Lóeguire** > **Búadach**, fó fair; > > 279] ba leth ndogra immon coin **Conáed** mac **Morna** > > nach-mair > 13. 280] Móra airig aidbli bann, cródai curaid, cumtaig dind > > 281] móra fíana, fortbi chland, móra gíalla, móra gill > --- p.22 > 1. 282] Muc Mic **Dá-Thó**, tlachtmúad torc, nocharb í ind attrúag imnocht; > > 283] co cenn secht mbliadan, cen brath, sesca gamnach dia bíathad > 2. 284] Ba h-airdirc in moltach mas, eib sontar tríasin senchas; > > 285] cen chlethbratha ros-can clú, cethracha dam dia fothu > 3. 286] Fíadnaib cródaib for creit chairr ere nónbair 'na tromthairr; > > 287] céin boí ac rainn robailc co rath dos-romailt **Conall** **Cernach** > 4. 288] Cías lú **Ailbe** im grád nglan, cú dia-ndechaid cách cosnam, > > 289] ce do-rairg gressa don phurt, nírbo messa de in mórmucc > 5. 290] [Lotar dó íar ndó{i}tib drenn cóic cóicid inna **hÉrenn** > > 291] dos-fuc a combóg cucce corbo olldám óenmucce.] > > > --- > > p.23 > > 8. 292] **Mes-Gegra**, **Mes-Roída** rán dá mac **Dá-Thó** na trom-dám > > 293] in **Mes-Roída**, fri féith fuit iss é ro-mé{i}th in mórmuic > > The words within brackets are insertions, found only in the Book > > of Lecan. > > > > 294] > **Mag Léna**, canas ro-hainmniged? Ní hannsa. > > **Léna** > > 295] > > mac **Roída** .i. mac **Mis-Réta**, is hé ro-alt > > muicc Meic **Dathó**. > > 296] > > Fos-fúair i n**Daire Bainb** i n-oirther **Bladhma**. Fo-rorbairt > > 297] > > leis co cenn secht mblíadan co-mbátar secht n-airtim di > > 298] > > forbaidh saille fora srúib. Dia-tultatar **Ulaid** ocus Fir Ó > > 299] > > n-Écmacht do feis **Meic Dathó** do-dechas ó **Maine Athrai** > > 300] > > cuice do c{h}uingidh na muice do chobair a einich. [Ar > > 301] > > bádar cúic cóicidh **Érenn** amun feis.] > > Ocus do-fárgaidh > > 302] > > cáecait torc togaidi día éisi, ocus ni-rogab úada. [Seasca > > 303] > > gamhnach a ngurt féoir aga biathadh, ceathracha > > dam dia > > 304] > > cumscachadh ocus eri nónmair ina ta{i}rr, conas-rameilt > > 305] > > **Conall** **Cearnach** céin bás aca comroind. **Meis-Géadhra** > > 306] > > ocus **Mes-Roda** dá mac **Dá-Thó**. Le **Mes- > > Roda** ro-n-alt > > 307] > > an muc.] > > 308] > > Do-chúaidh da*no* **Léna** re muicc for **Dubchlais** ríana > > 309] > > tidnacul úad. In bail a mboí, con-atail and, co-n-úargaib > > > --- > > p.24 > > > > 310] > > in muc mucclais tairis cen airiugad dó corod-múchai; > > 311] > > cona{d}-claid-sium da*no* oc suide, co-roacht gráinne a > > 312] > > chloidim in muic combo marb. Ocus do-dechaid **Follscaide** > > 313] > > mucaid Meic **Dathó** co-ruc in muic frisin feis, ocus coro-lá > > 314] > > firt **Léna ann**. Unde **Mag Léna** > > > 1. 315] Inmain in fert, fichtib slúag, ocus inmain lecht láechbúan > > 316] inmain marbán cen mire dia-tuc banbán bithlige > 2. 317] Scenb in scél ro-scaíled ann, láech nach-laíded nach-labrann; > > 318] díth lúath **Léna** cen logud do-rat úath is airomun > 3. 319] **Léna** mac **Róeda** rathaig ailis muic, mó cach fachaid; > > 320] rob é sin in torc tigba las-rort **Léna** in láechbidba > 4. 321] Is de-sin fris-ngéra thúaid Mag lond Léna co láechbúaid > > 322] ón gas gurm no-gaibed gail, luid as, aided nárb inmain > 5. 323] Dia-lotar 'na tóitib trell cóic cóicid áille **Érenn** > > 324] Dia sigid día Samna sair áit i mbaí a h-adba inmain > 6. 326] Ro-alt sab na sírglec sáer **Ailbe** mínbrec mullachmáel; > > 327] tuc mór slúag fo thalmain tair in cú úag arnaid inmain >